เรามาถึงจุดที่เทคนิคด้าน 3D Computer Animation สามารถสร้างผลงานได้อย่างน่าทึ่ง และมีความสมจริงจนแทบจะเรียกได้ว่า Computer Animation สามารถสร้างสไตล์ภาพ (Visual Style) ออกมาได้มากที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้แล้ว แล้วคำถามต่อจากนี้คือ แล้วเราจะสร้างอะไรต่อ? ในฐานะผู้สร้างจึงเป็นความท้าทาย สำหรับการสร้างผลงานในรูปแบบใหม่ ๆ ออกมา
ด้วยเหตุนี้ เราจึงได้เห็นความพยายามในการสร้างสรรค์ผลงานให้มีความหลากหลายสไตล์ และหนึ่งในนั้นก็คือ สไตล์ 2D Animation ที่มีรากฐานมาจากเทคนิคการสร้างแบบดั้งเดิม (Traditional Animation)ทั้ง Cel Animation, Hand Draw Animation, Stop Motion รวมทั้ง Rotoscoping ปรากฏผ่านผลงานสมัยใหม่อยู่เสมอ

ทำไมเทคนิคหรือสไตล์ภาพแบบเก่า ถึงสามารถสร้างผลงานที่สดใหม่ได้อยู่เสมอ วันนี้ BEAR จะพามาร่วมหาคำตอบ และทำความรู้จักกับเทคนิคการสร้าง Animation สุดคราฟต์แบบต่าง ๆ โดยบทความนี้จะเริ่มจากเทคนิคที่เป็นรากฐานสำคัญของการสร้าง Animation นั่นก็คือ Cel Animationที่มีรายละเอียดอย่างไรบ้าง เชิญติดตามกันได้เลย
แบรนด์ Nissin Cup Noodle ขึ้นชื่อว่าเป็นแบรนด์หนึ่งที่ได้รับรางวัลด้านโฆษณามากที่สุดแบรนด์หนึ่ง ด้วยการให้ความสำคัญกับ Art Direction และผลงานล่าสุดกับแคมเปญ “Hungry Days” ก็นำเสนอด้วยเทคนิคแอนิเมชันแบบ Cel Animation เพื่อดึงดูดกลุ่มลูกค้าที่เป็นคนรุ่นใหม่ให้สามารถเชื่อมโยงแบรนด์ ผ่านสไตล์ของวัฒนธรรม Manga และ Anime
2D Traditional Animation Workflow
เริ่มต้นด้วยจุดที่เป็นพัฒนาการที่สำคัญของเทคนิคการสร้าง Animation คือ การเข้าระบบอุตสาหกรรมแบบเต็มตัว จึงทำให้ผู้สร้างต้องคิดค้นรูปแบบการทำงาน ที่สามารถรองรับปริมาณผลงานจำนวนมากได้ จากการวาดองค์ประกอบภาพทั้งภาพวาดแบบทีละภาพเรียกว่า Frame by Frame ไปสู่การวาดแบบแยกองค์ประกอบภาพ เพื่อลดระยะเวลาในการวาดลงแบบ Cel Animation หรือบางครั้งอาจเรียกว่า Hand Draw Animation จนเป็นเทคนิคพื้นฐานสำคัญของการสร้าง Animation ในยุคแรก ซึ่งมีรายละเอียดดังต่อไปนี้
Cel Animation
Cel Animation เป็นเทคนิคการสร้างแอนิเมชันแบบดั้งเดิมในยุคเริ่มต้นที่ใช้การวาดภาพด้วยมือลงบนกระดาษทีละภาพ (frame) แล้วนำมาเรียงต่อกันจนกลายเป็นภาพเคลื่อนไหว โดยการสร้างการเคลื่อนไหวจะประกอบด้วยภาพที่กำหนดท่าทางหลัก ที่เรียกว่า Keyframe และภาพที่เกิดขึ้นระหว่างภาพหลัก เรียกว่า In-between Frame
https://www.youtube.com/watch?v=kN-eCBAOw60
ในยุคแรกของ Cel Animation นอกจากความยากลำบากในการวาดภาพแบบทีละเฟรมแล้ว อีกสิ่งที่ยากลำบากก็คือ การคิดค้นกล้อง และกระบวนการในการถ่ายทำ จากวิดีโอ Walt Disney แนะนำกระบวนการถ่ายทำแบบ Multiplane Cameraที่คิดค้นขึ้นมา
โดยจะมี Key Animator หลักเป็นผู้วาดภาพหลัก และมีผู้ช่วยหรือ Inbetweener มาช่วยวาดภาพท่าทางที่เกิดขึ้นระหว่างตรงกลางให้เกิดความต่อเนื่องที่ละภาพ ซึ่งอาจใช้เทคนิคแบบ Pose to Pose Action หรือ Straight Ahead Action ก็ได้
https://www.youtube.com/watch?v=sKHCl7yoQpE
Scott T. Petersen อธิบายการสร้าง Keyframe และ In-between Frame
เนื่องจาก การวาดและลงสีทั้งตัวละคร(character) และพื้นหลัง(background) อยู่ในภาพเดียวกันในทุก ๆ ภาพนั้นต้องใช้ระยะเวลาเป็นอย่างมาก จึงมีการพัฒนาระบบการทำงานขึ้นมาใหม่ ซึ่งกลายเป็นรากฐานของการสร้างแอนิเมชันมาจนถึงยุคปัจจุบัน คือ การวาดแบบแยกตัวละครออกจากพื้นหลังที่ใช้เป็นฉาก
โดยการสร้างภาพเคลื่อนไหวในฉากเดียวกัน อาจต้องใช้ภาพตัวละคร 100 ภาพ แต่อาจใช้ภาพพื้นหลังเพียงแค่ภาพเดียวก็ได้ ซึ่งทำให้ลดระยะเวลาในการทำลงได้เป็นอย่างมาก
เนื่องจากต้องนำภาพตัวละครและพื้นหลังมาประกอบหรือซ้อนภาพกันให้เกิดเป็นภาพที่สมบูรณ์ ดังนั้นในส่วนขององค์ประกอบที่ต้องการให้เคลื่อนไหว เช่น ตัวละคร จะวาดภาพลงบนแผ่นโปร่งใสทำมาจากแผ่นเซลลูลอยด์ (Celluloid) จึงเป็นที่มาของคำว่า Cel Animation
ซึ่งการนำภาพส่วนต่าง ๆ มาจัดองค์ประกอบให้เกิดงานที่สมบูรณ์นี่เอง ในเวลาต่อมาได้พัฒนากลายมาเป็นการทำงานแบบ Compositing ในรูปแบบ Digital ในยุคปัจจุบัน
นอกจาก Cel Animation แล้วเทคนิคแบบ Frame by Frame ก็ยังเป็นพื้นฐาน ที่นำไปประยุกต์เป็นเทคนิคสร้างแบบอื่น ๆ เช่น Stop Motion ที่ใช้วิธีการสร้าง Model ด้วยวัตถุต่าง ๆ (ดินน้ำมันหรือหุ่น) แทนการวาดภาพ ทำการขยับ Model แล้วถ่ายภาพทีละภาพ รวมทั้ง Rotoscopingที่ใช้วิธีการวาดภาพตามภาพต้นฉบับจากฟุตเทจที่ถ่ายทำมาก่อนที่ละภาพ
Hayao Miyazaki จาก Studio Glibli ปรมาจารย์ที่ได้รับการยกย่องว่าเป็นผู้กำกับและเป็นแอนิเมเตอร์ที่ดีที่สุดของโลก ด้วยการยึดรูปแบบการทำงานในแบบ CelAnimation สร้างสรรค์ผลงานแบบสุดประณีตจนกลายเป็นเอกลักษณ์ที่มีความชัดเจน โดยผลงานทุกเรื่องมีสไตล์แบบ 2D Animation ซึ่งผลงานในยุคแรกแทบจะใช้การทำงานในแบบดั้งเดิม 100% แต่ในเวลาต่อมาก็มีการนำ Computer Animation มาใช้เพื่อเป็นส่วนเสริมในการทำงานหลัก
Sylvain Chomet ผู้กำกับชาวฝรั่งเศส ที่มีผลงานออกมาอย่างต่อเนื่อง ก็ยังคงเลือกใช้สไตล์ภาพแบบดั้งเดิมมาโดยตลอด ซึ่งถือเป็นความต่างของวงการภาพยนตร์ที่ฝั่ง Hollywood จะวางภาพยนตร์ในฐานะธุรกิจ ส่วนฝรั่งเศสหรือยุโรปในหลายประเทศจะวางภาพยนตร์เป็นผลงานด้านศิลปะวัฒนธรรมมากกว่า เราจึงได้เห็นผลงานที่แตกต่างและหลากหลายมาจากยุโรปมากกว่าสหรัฐอเมริกา
Digital Animation Workflow
หลังจากนั้นเมื่ออุตสาหกรรมแอนิเมชันมีการเปลี่ยนแปลงครั้งยิ่งใหญ่ จากแอนิเมชัน 2 มิติแบบดั้งเดิม (2D Traditional Animation) เป็นแอนิเมชันคอมพิวเตอร์ 3 มิติ (3D Computer Animation) ผลของความเปลี่ยนแปลงที่เห็นได้อย่างชัดเจนจาก Toy Story นั้นดูแตกต่างจาก Lion King อย่างสิ้นเชิง
เมื่อสวิตช์ถูกเปิดขึ้น อุตสาหกรรมแอนิเมชัน ก็ทำงานหนักขึ้นเรื่อย ๆ เพื่อผลักดันสไตล์ของภาพ (Visual Style )ให้ออกมามากที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ และผลลัพธ์ก็เริ่มดีขึ้น และดีจนทำให้ได้ผลลัพธ์ที่สมจริง(Realistic) ผลงานด้านแอนิเมชันจึงดูดีขึ้นเรื่อย ๆ ในแต่ละปี จนถึงตอนนี้ที่ผลงานแอนิเมชันแต่ละชิ้นก็ดูน่าทึ่ง และเหมือนจะไม่มีข้อจำกัด กับความสามารถในการผลิตด้วยเทคนิค Computer Animation
Spider-Man: Into The Spider-Verse’ ถือเป็นสไตล์ที่ได้ทำลายเส้นแบ่งของ 3D และ2D โดยนำทั้ง 2 สไตล์มาผสมผสานกัน จนเกิดเป็นสไตล์ภาพที่แปลกใหม่ ซึ่งถือเป็นอีกก้าวที่สำคัญของสไตล์ภาพ ของผลงานภาพยนตร์แอนิเมชันเรื่องยาวที่ฉายในโรงภาพยนตร์
Cel Animation Style on 3D Animation Workflow
ถึงแม้ 3D Animation จะสามารถสร้างผลงานรูปแบบใหม่ๆ ได้อย่างหลากหลาย มีความสามารถในการกำหนดค่าพื้นผิว (Shading) และแสงเงา (Lighting) ต่าง ๆ ให้มีลักษณะภาพในรูปแบบดั้งเดิมได้ทุกรูปแบบ รวมทั้งการเพิ่มศักยภาพของมุมกล้องและเลนส์แบบ 3D Camera และ Depth of Field จึงช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานที่ดีขึ้น
แต่เสน่ห์ของเส้นลายที่มีเอกลักษณ์และการเคลื่อนไหวนุ่มนวล ของแอนิเมชันแบบ Cel Animation ยังคงเป็นแรงบันดาลใจและมีอิทธิผลต่อนักสร้างสรรค์ผลงาน Animation หรือ Motion Graphics ยุคใหม่ ๆ ภาพสไตล์ Cel Animation จึงถูกนำมาใช้อยู่เสมอ เพียงแต่มีการพัฒนารูปแบบการทำงานมาในรูปแบบ Digital
“Children of the Sea” เป็นผลงานเรื่องใหม่ของ STUIDO4℃ ผู้สร้างผลงานในตำนานอย่าง Tekkonkinkreet โดย STUIDO4℃ ถือเป็นหนึ่งในสตูดิโอ ที่ยืนหยัดในการสร้างผลงานที่มีความโดดเด่นด้านการผสมผสานสลายเส้นแบบเก่ากับเทคนิคสมัยใหม่
https://vimeo.com/39780846
ผลงานของ Takuya Hosogane มีความโดดเด่นเรื่องการใช้เทคนิคแอนิเมชันแบบดั้งเดิม แต่เมื่อถูกนำเสนอในรูปแบบของงาน โฆษณาหรือ Title ผลงานของ Takuya Hosogane จึงมีความโดดเด่นมาก
ต่อคำถามที่ว่าทำไมสไตล์ภาพแบบดั้งเดิมจึงยังคงอยู่ คำตอบน่าจะเป็นเพราะ ความคาดหวังของผู้คน ที่ยังมีต้องการผลงานสไตล์ที่มีความหลากหลาย กลยุทธ์การนำสไตล์ภาพแบบเก่า แต่เลือกนำเสนอผ่านรูปแบบใหม่ และการตีความใหม่ ๆ ก็สามารถสร้างความตื่นเต้น และความคาดไม่ถึงให้กับผู้ชมได้
https://vimeo.com/323727730
ผลงานสร้างเส้นสายและจังหวะการเคลื่อนไหวที่สร้างความน่าตื่นเต้นให้กับผู้ชม จาก Masanobu Hiraoka มีความโดดเด่นเรื่องการใช้เทคนิคแอนิเมชันแบบดั้งเดิม โดยใช้เทคนิคการวาดแบบ Frame by Frame
สำหรับการสร้างงาน อาจไม่จำเป็นต้องยึดติดกับเทคนิคใดเทคนิคหนึ่งเพราะหากเทคนิคใดช่วยให้การทำงานมีประสิทธิภาพและลดระยะเวลาในการทำงานได้มากที่สุด ก็เลือกใช้ตามความเหมาะสม
ผลงานส่วนใหญ่อาจจะทำงานบน Computer Animation Workflow แต่บางส่วนอาจจำเป็นต้องวาดด้วยมือแบบ Frame by Frame ก็ตามแต่โจทย์และเป้าหมายที่เราต้องการ
ทั้งนี้เพราะ ประเด็นสำคัญของความคราฟต์ในงาน Animation นั้นไม่ได้อยู่เทคนิคการสร้างว่าต้องเป็นเทคนิคแบบดั้งเดิมหรือเทคนิคสมัยใหม่ แต่อยู่ขึ้นอยู่ที่การให้ความสำคัญกับความประณีต และความใส่ใจในรายละเอียดของผลงานเป็นสิ่งที่สำคัญมากกว่า